Esenler Belediyesi Gençlik ve Spor Hizmetleri Müdürlüğü tarafından hayata geçirilen Bilinç Atölyesi programı kapsamında, felsefeci Enis Doko gençlerle buluştu. Dr. Kadir Topbaş Kültür Sanat Merkezi’nde 18 okuldan 320 öğrencinin katılımıyla interaktif bir söyleşi gerçekleştirildi.
Cahit Zarifoğlu’nun İnsan Ne ile Yaşar? kitabının “Tüketim Bilinci” başlığı etrafında şekillenen etkinlikte, tüketim alışkanlıklarının arkasındaki psikolojik ve toplumsal dinamikler ele alındı. Marka tercihleri, sosyal kabul görme arzusu ve statü arayışının satın alma kararları üzerindeki etkilerine değinen Enis Doko, bireylerin bazen ihtiyaçlarından ziyade başkalarının gözünde daha iyi görünmek için alışveriş yaptığını belirtti.
İhtiyaç ve İstek Ayrımı Vurgulandı
Tüketim kararlarında reklamların ve popülerlik algısının rolüne dikkat çeken Enis Doko, bir ürünün ucuz olmasının tek başına satın alma gerekçesi olamayacağını ifade etti. Doko, “Önemli olan bir ürünü neden aldığımız ve ne kadar kullanacağımızdır. Kullanmayacağımız bir ürünü indirimde olduğu için satın almak tasarruf değil, israftır. Bu nedenle tüketim kararlarımızı verirken ihtiyaçlarımızı doğru belirlemeli ve reklamların etkisiyle acele karar vermemeliyiz” dedi.
Ayrıca psikolojide “spot ışığı etkisi” olarak bilinen duruma değinen Doko, bireylerin sürekli başkaları tarafından izlendiği ve değerlendirildiği yanılgısına kapıldığını, oysa herkesin kendi hayatıyla meşgul olduğunu dile getirdi.
Zamanın Bilinçli Kullanımı
Tüketimin yalnızca maddi harcamalarla sınırlı olmadığını, zamanın da en değerli kaynaklardan biri olduğunu söyleyen Enis Doko, özellikle sosyal medya ve akıllı telefon kullanımında yaşanan plansız zaman kayıplarına karşı uyarıda bulundu. Doko, “Para önemlidir ama zaman daha önemlidir. Çünkü parayı hayatımızı iyileştirmek için kullanıyoruz. Hayat dediğimiz şey de zamandır” ifadelerini kullandı.
Program, öğrencilerin tüketim alışkanlıkları, sosyal medya kullanımı ve hedonik adaptasyon kavramı üzerine yönelttiği soruların yanıtlanmasının ardından sona erdi.
