Malatya Büyükşehir Belediye Başkanı Sami Er, COP31 kapsamında düzenlenen 'İklime Dayanıklı Şehirler için Çok Düzeyli Yönetişim: CHAMP Taahhütleri ile SURFF Yatırımlarının Buluşması' paneline konuşmacı olarak katıldı. Dirençli Şehirler, Binalar ve Soğutma Pavilyonunda gerçekleştirilen programda; Finlandiya Turku Şehri İklim Direktörü Risto Veivo ve WRI Türkiye Avrupa Birliği Projeleri Kıdemli Yöneticisi Ayça Bağcı da yer alırken, moderatörlüğü İLBANK Uluslararası İlişkiler Grup Başkanı Şevket Altuğ Taşdemir üstlendi.
Panelde yaptığı konuşmada 6 Şubat depremlerinin ardından Malatya'da yürütülen yeniden inşa çalışmalarına değinen Başkan Sami Er, kentin Hatay'ın ardından depremden en fazla etkilenen ikinci il olduğunu hatırlattı. Yaklaşık 130 bin bağımsız bölümün hasar gördüğü kentte, devletin desteği ve yerel iş birliğiyle hızlı bir toparlanma süreci yürütüldüğünü belirten Er, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın liderliği ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum'un çalışmalarıyla Malatya'da iki yıl gibi kısa bir sürede 125 bin bağımsız bölümün inşasının tamamlandığını aktardı. Bu kapsamda 91 bin 732 konut ve 13 bin 533 ticarethanenin TOKİ ve Emlak Konut eliyle yapıldığını, yaklaşık 20 bin konutun ise yerinde dönüşüm projeleriyle hayata geçirildiğini kaydetti.
Altyapı ve Çevreci Yatırımlar
İçme suyu altyapısının yenilenmesi için 136 milyon avroluk finansman sağlandığını bildiren Başkan Er, eskiyen asbestli boruların ve su depolarının değiştirildiğini ifade etti. Olası afetlerde kentin susuz kalmaması amacıyla 70 milyon avro bütçeli Beydağı İçme Suyu Projesi'nin hazırlandığını, ayrıca Kuluncak ilçesinin su sorununun Sivas'tan getirilen 50 kilometrelik hatla çözüldüğünü belirtti. Deprem sonrasında yaklaşık 200 bin kişinin yaşayacağı İkizce yerleşim alanının altyapısı için İLBANK desteğiyle 39,3 milyon avroluk finansman sağlandığını, 30 kilometre kolektör hattı ve ileri biyolojik arıtma tesisinin hayata geçirildiğini kaydetti. Kent genelinde 572 kilometrelik kanalizasyon altyapısı için 45 milyon avroluk kaynak temin edildiğini de sözlerine ekledi.
Depremde yıkılan yapıların enkazlarının ayrıştırılması amacıyla 80 hektarlık alanda döküm sahası oluşturulduğunu belirten Er, 10 milyon avro finansmanla demir ve betonun ekonomiye kazandırıldığını söyledi. Mevcut 14,5 megavatlık güneş enerjisi santrali (GES) kapasitesinin 61,3 megavata çıkarılmasına yönelik çalışmaların sürdüğünü belirten Başkan Er, karbon salınımının azaltılmasının hedeflendiğini kaydetti. Ayrıca İkizce bölgesi, Turgut Özal Üniversitesi ve organize sanayi bölgesinin ulaşım ihtiyacını karşılamak üzere ikinci bir viyadük ve alternatif yol yapımı için 65 milyon avroluk kredi anlaşması yapıldığını açıkladı.
Ulaşım ve Sanayi Projeleri
Ulaşım sisteminin çevreci bir yapıya kavuşturulması amacıyla 100 elektrikli otobüs alımı için 77 milyon avro kaynağa ihtiyaç duyulduğunu belirten Er, 80 dizel aracın elektrikli araçlara dönüştürülmesinin planlandığını dile getirdi. Kentte 12 kilometrelik tramvay hattı projesinin onaylandığını ve banliyö treni ihalesinin yapıldığını da paylaştı. Enkazların ayrıştırıldığı alanın rehabilite edilerek millet bahçesine dönüştürülmesi için 10 milyon avroluk finansman arandığını, Kapıkaya'da 20 milyon avro maliyetle inşa edilen yeni katı atık tesisinin ise tamamlanma aşamasında olduğunu belirtti.
Sanayi altyapısına yönelik değerlendirmelerde bulunan Başkan Sami Er, mahalle aralarında kalan iş yerlerinin sektörel kümelenme modeliyle şehir dışına taşındığını ve küçük sanayi sitesinin bölgenin cazibe merkezi haline getirilmesinin amaçlandığını ifade etti.
Uluslararası Finansman Süreçlerine Vurgu
Malatya'nın yalnızca yeniden inşa edilmediğini, iklim ve afet risklerine karşı dirençli bir şehir olarak geleceğe hazırlandığını vurgulayan Er, “Biz sadece Malatya’yı yeniden inşa etmedik, geleceğin Malatya’sını inşa ettik” dedi. Kentsel Dirençlilik Finansman Tesisi Mekanizması (SURFF) ülke platformu modelini önemsediklerini belirten Başkan Er, uluslararası finansmana erişimde proje hazırlık süreçlerinin maliyetli olduğunu ve onay ile ihale süreçlerinin uzun sürmesi nedeniyle projelerin hayata geçirilmesinde gecikmeler yaşandığını sözlerine ekledi.